Sağlık turizmi desteği şöyle hesaplanır: uygun harcama × destek oranı (çoğu kalemde %50, hedef ülkede en fazla %70), ardından kalem limiti ve toplam üçte bir sınırı uygulanır. Yedi varsayımsal örnek, hasta bileti ve acente komisyonundaki sınırların sonucu nasıl değiştirdiğini gösterir.
İçindekiler 11 bölüm
- Kısa cevap: destek nasıl hesaplanır?
- Destek tutarını hesaplama adımları
- Örnek 1: Yurt dışına yönelik reklam
- Örnek 2: Uluslararası sağlık turisti uçak bileti
- Örnek 3: Acente komisyonu
- Örnek 4: Personel
- Örnek 5: Yurt dışı birim kirası
- Örnek 6: Yurt dışı etkinlik katılımı
- Örnek 7: Hepsini birleştirmek ve “üçte bir” sınırı
- Hesaplamayı bozan sık hatalar
- Sık Sorulan Sorular
Kısa cevap: destek nasıl hesaplanır?
Sağlık turizmi desteği tek bir formülle başlar: uygun harcama × destek oranı. Oran çoğu kalemde %50’dir; hedef ülkelerde birim, reklam-tanıtım ve yurt dışı etkinlik katılımı gibi belirli kalemlerde en fazla 20 puan artırılarak %70’e çıkabilir (Karar md. 44). Çıkan tutar önce kalemin kendi limitine, sonra yılın toplam destek sınırına (önceki yıl hizmet ihracatı ve yurt dışı gelirin üçte biri) takılabilir.
Önemli: Bu yazıdaki tutarlar varsayımsal örneklerdir; hesaplama mantığını göstermek için seçilmiştir, firmanıza özgü bir sonuç vaadi değildir. Oran, limit ve şartlar 10962 sayılı Karar ile Genelgeden alınmıştır; limitler her Ocak ayında en fazla yeniden değerleme oranında güncellenebilir (md. 43/1).
Destek tutarını hesaplama adımları
- Harcamanın uygun olduğunu doğrulayın. Faaliyet yurt dışına yönelik olmalı, ilgili madde listesinde (ör. reklamda EK-14) yer almalı, belgeler yararlanıcı adına düzenlenmeli ve başvuru süresi (ödeme belgesinden itibaren 6 ay) kaçırılmamalıdır. Aracı kuruluşlarda harcama kapsama alım tarihinden sonra olmalıdır.
- Tutarı Türk lirasına çevirin. Genelgeye göre giderler dolaylı vergiler dahil Türk lirası cinsinden esas alınır; döviz giderleri ödeme belgesi tarihindeki Merkez Bankası gösterge niteliğindeki döviz alış kuruyla TL’ye çevrilir. Destek tutarı da dolaylı vergiler dahil hesaplanır ve TL olarak ödenir (Karar md. 45/1).
- Oranı uygulayın. Çoğu kalemde %50; hedef ülkede ilgili kalemlerde en fazla %70.
- Kalem limitini uygulayın. Karar, her kalem için desteklenecek tutarı (ör. reklamda yıllık 25.000.000 TL) sınırlar. Bazı kalemlerde ek sınırlar vardır: hasta biletinde 1/3 kuralı, acente komisyonunda %20 sınırı, personelde kişi başı aylık limit.
- Süre ve sayı sınırlarını kontrol edin. Reklam, komisyon, personel ve hasta ulaşımında yararlanıcı başına en fazla beş yıl; birimde ülke başına beş yıl ve en fazla 25 birim.
- Toplam sınırı uygulayın. İzleme yılında tahakkuk edecek tüm destekler, önceki yılın hizmet ihracatı ve yurt dışı kaynaklı gelirinin toplamının 1/3’ünü aşamaz (Genelge md. 8/4).
Örnek 1: Yurt dışına yönelik reklam
Bir sağlık kuruluşu yıl boyunca yabancı dilde, yurt dışına yönelik sponsorlu sosyal medya ve arama motoru reklamlarına 2.400.000 TL (dolaylı vergiler dahil) harcıyor.
| Adım | Hesap | Sonuç |
|---|---|---|
| Oran | 2.400.000 × %50 | 1.200.000 TL |
| Hedef ülkede (en fazla %70) | 2.400.000 × %70 | 1.680.000 TL |
| Yıllık limit | 25.000.000 TL | Limit aşılmaz |
Dikkat edilecek iki ayrıntı:
- Türkçe kullanımı yapım giderini yarıya indirir. Görsel, yazılı, işitsel ve dijital tanıtımda yabancı dilin yanında Türkçe de kullanılıyorsa yapım giderleri için hesap ödemenin %50’si üzerinden yapılır. 300.000 TL’lik bir prodüksiyonda destek, 300.000 × %50 × %50 = 75.000 TL’dir; yalnızca yabancı dilde olsaydı 150.000 TL olurdu. Yalnızca Türkçe tanıtım ise hiç desteklenmez.
- Reklam yönetimi ve tasarımı için aylık sınır vardır. Sosyal medya ve arama motoru reklamlarının tasarım, güncelleme, içerik ve yönetim giderleri faaliyet dönemine göre aylık en fazla 20.000 TL tutarında desteklenir (Genelge md. 103). Ajansa ödenen aylık 18.000 TL, sınırın altında olduğu için %50 oranıyla 9.000 TL destek doğurur. Arama motoru optimizasyonu (SEO) desteklenmez.
Örnek 2: Uluslararası sağlık turisti uçak bileti
Hastanın toplam sağlık hizmeti bedeli 120.000 TL, gidiş-dönüş bileti 26.000 TL.
- Bilet için %50: 26.000 × %50 = 13.000 TL.
- Genelge md. 41’e göre gidiş-dönüş biletlerde tavan 30.000 TL’dir; bu örnekte aşılmaz.
- Üçte bir kuralı: Bilet için belirlenen destek, hastanın aynı dönemde aldığı toplam sağlık hizmeti bedelinin üçte birini aşamaz: 120.000 ÷ 3 = 40.000 TL. 13.000 TL bu sınırın altındadır.
Aynı bilet kısa ve düşük bedelli bir tedavide sonuç değiştirir: sağlık hizmeti bedeli 27.000 TL ise sınır 27.000 ÷ 3 = 9.000 TL’dir ve 13.000 TL’lik hesaplanan destek 9.000 TL’ye iner. Tavandan fazla pahalı biletlerde (tek yön 15.000, gidiş-dönüş 30.000 TL) tavanın bilet bedeline mi yoksa hesaplanan destek tutarına mı uygulandığını başvuru öncesinde Bakanlık veya Birlik açıklamasından teyit edin; bu örneklerde ikisi aynı sonucu verir.
Hasta bileti kendisi aldıysa destek tutarına karşılık gelen meblağın hastaya ödenmesi ya da sağlık hizmeti faturasına indirim olarak yansıtılması gerekir. Hastanın giriş kaydı Türkiye’ye girişinden en geç yedi gün içinde yapılmalıdır. (Ayrıntı: hasta ulaşım ve acente komisyon desteği.)
Örnek 3: Acente komisyonu
Bir sağlık kuruluşu, Acenteler Listesi’nde (EK-7) yer alan bir acenteye hasta başına 200.000 TL’lik sağlık hizmeti için %25 komisyon (50.000 TL) ödüyor.
- Genelge md. 10’a göre komisyon, satılan hizmet bedelinin en fazla %20’sine kadar desteklenir: 200.000 × %20 = 40.000 TL. Aşan 10.000 TL destek dışıdır.
- Destek: 40.000 × %50 = 20.000 TL.
- Komisyon %15 (30.000 TL) olsaydı sınırın altında kalır ve destek 30.000 × %50 = 15.000 TL olurdu.
Yıllık limit 6.000.000 TL’dir; yılda 40 hasta için toplam destek 40 × 20.000 = 800.000 TL ile limitin çok altındadır. Sağlık turizminde bu desteğin yararlanıcısı komisyonu ödeyen sağlık kuruluşudur; aracı kuruluşlar bu destekte yararlanıcı sayılmaz.
Örnek 4: Personel
Yurt içinde istihdam edilen üç iş geliştirme uzmanının her birinin aylık brüt ücreti 80.000 TL.
- Kişi başı aylık destek: 80.000 × %50 = 40.000 TL (aylık 90.000 TL sınırının altında).
- Yıllık: 3 kişi × 40.000 × 12 ay = 1.440.000 TL.
Brüt ücret 200.000 TL olan bir yönetici pozisyonunda hesap 100.000 TL çıkar; Karar md. 19 personel başına aylık en fazla 90.000 TL tutarında destek öngördüğü için destek 90.000 TL’de kalır. Yurt dışı birimde çalışan personel için aynı mantıkla sınır aylık 250.000 TL’dir. Aynı anda her grup için en fazla 5 personel desteklenir ve personelin ilk kez istihdam edilmiş olması gerekir (ayrıntı: personel istihdam desteği). Aynı dönemde başka bir mevzuattan istihdam teşviki (ör. SGK teşviki) alınan personelin gideri bu Karar kapsamında desteklenmez (Karar md. 46).
Örnek 5: Yurt dışı birim kirası
Yurt dışındaki bir ön tanı merkezinin aylık kirası 150.000 TL (yıllık 1.800.000 TL).
- %50: 900.000 TL.
- Hedef ülkede en fazla %70: 1.260.000 TL.
- Birim başına yıllık limit 6.000.000 TL olduğundan limit aşılmaz.
Yararlanıcı en fazla 25 birim ve ülke başına en fazla beş yıl desteklenir. Birim bildirimlerini (adres, kira, ortaklık değişikliği) bir ay içinde yapmak gerekir.
Örnek 6: Yurt dışı etkinlik katılımı
Bir kuruluş yurt dışında bir sağlık fuarına stantla katılıyor; stant, nakliye ve kayıt giderleri 2.000.000 TL.
- %50: 1.000.000 TL, etkinlik başına limit 1.500.000 TL olduğundan geçerlidir.
- Hedef ülkede en fazla %70: 1.400.000 TL, yine limitin altında.
- Gider 4.000.000 TL olsaydı %50 = 2.000.000 TL çıkar, destek 1.500.000 TL’de kalırdı.
- Prestijli etkinliklerde limit iki katıdır (3.000.000 TL); 5.000.000 TL’lik harcamada %50 = 2.500.000 TL olur ve bu tutar ödenir.
Etkinlik Bakanlığın desteklenen etkinlikler listesinde (EK-17) yer almalı ve faaliyet başlangıcından en az bir ay önce ön onay alınmalıdır. Bir takvim yılında en fazla 3 prestijli etkinlik desteklenir.
Örnek 7: Hepsini birleştirmek ve “üçte bir” sınırı
Bir sağlık kuruluşunun yıllık hesaplanan destekleri şöyle olsun:
| Kalem | Destek (varsayımsal) |
|---|---|
| Reklam (Örnek 1, hedef ülke dışı) | 1.200.000 TL |
| Hasta bileti (40 hasta × 13.000 TL) | 520.000 TL |
| Acente komisyonu (40 hasta × 20.000 TL) | 800.000 TL |
| Personel (Örnek 4, 3 kişi) | 1.440.000 TL |
| Etkinlik (Örnek 6) | 1.000.000 TL |
| Toplam | 4.960.000 TL |
Genelge md. 8’e göre, ilk destek ödemesinin yapıldığı yılı izleyen ikinci takvim yılından itibaren yıllık toplam destek, bir önceki yılın hizmet ihracatı ve yurt dışı kaynaklı gelirinin toplamının 1/3’ünü aşamaz:
- Önceki yıl geliri 18.000.000 TL ise sınır 6.000.000 TL’dir; 4.960.000 TL’nin tamamı tahakkuk eder.
- Önceki yıl geliri 12.000.000 TL ise sınır 4.000.000 TL’dir; tahakkuk 4.000.000 TL’de durur. Henüz tahakkuk etmemiş diğer başvurular o yıl değerlendirmeye alınmaz; başvuru süresi dolmamışsa ertesi takvim yılında yeniden başvuru yapılabilir.
Finansal Bilgi Formu’nu (EK-5) sunmayan yararlanıcının başvuruları hiç değerlendirmeye alınmaz. Bu nedenle sınırı yıl başında hesaplayıp harcama ve başvuru takvimini ona göre planlamak değerlidir.
Hesaplamayı bozan sık hatalar
- Limitleri harcama tutarı sanmak. Karar, kalemlerin “desteklenen” tutarını sınırlar; 25.000.000 TL’lik reklam limiti, 25 milyon TL harcama anlamına gelmez, destek tutarının tavanıdır.
- Üçte bir kuralını unutmak. Düşük bedelli tedavilerde hasta bileti desteği beklenenden düşük çıkar.
- Komisyonu %20 sınırının üzerinden hesaplamak.
- Dövizli faturaları yanlış kurla çevirmek. Ödeme belgesi tarihindeki gösterge niteliğindeki Merkez Bankası döviz alış kuru esastır.
- Kapsama alımdan önceki harcamaları hesaba katmak (aracı kuruluşlar).
- Aynı harcamayı iki programa sunmak. Aynı harcama için yalnızca bir destek programından yararlanılır (md. 45/4).
Başvuru sürecinin tamamı için DYS süreci ve sık yapılan hatalar bölümüne, tüm kalemlerin özeti için rehberin ilk bölümüne bakın.
Sık Sorulan Sorular
Sağlık turizmi desteği harcamanın yüzde kaçını karşılar?
Çoğu kalemde %50. Hedef ülkelerde birim, reklam-tanıtım ve yurt dışı etkinlik katılımı kalemlerinde oran en fazla %70’e çıkabilir. Hesaplanan tutar ayrıca kalemin limitine ve yıllık toplam sınıra tabidir.
Hasta uçak bileti desteği sağlık hizmeti bedelinden fazla olabilir mi?
Hayır. Bilet için belirlenen destek tutarı, hastanın aynı dönemde sağlık kuruluşundan aldığı toplam sağlık hizmeti bedelinin üçte birini aşamaz.
Acente komisyonunun tamamı desteklenir mi?
Hayır. Satılan hizmet bedelinin en fazla %20’sine kadar olan komisyon desteklenir ve bunun %50’si karşılanır; aşan kısım destek dışıdır.
KDV destek hesabına dahil mi?
Karar, destek tutarının dolaylı vergiler dahil hesaplanmasını öngörür; Genelge de giderlerin dolaylı vergiler dahil TL tutarını esas alır. Kendi dosyanızdaki fatura türüne göre sonucu başvuru öncesinde teyit edin.
Yıllık toplam destek sınırı nasıl hesaplanır?
İlk destek ödemesinin yapıldığı yılı izleyen ikinci takvim yılından itibaren, bir önceki yılın hizmet ihracatı ve yurt dışı kaynaklı gelirlerinin toplamının üçte biri kadardır. Finansal Bilgi Formu (EK-5) sunulmazsa başvurular değerlendirilmez.
Kaynaklar ve doğrulama
- 10962 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı: Hizmet İhracatının Tanımlanması, Sınıflandırılması ve Hizmet Sektörlerinin Desteklenmesi Hakkında Karar (RG 27/2/2026, 33181)
- Hizmet Sektörlerinin Desteklenmesine İlişkin Genelge (Bakanlık Onayı: 5/3/2026), Ticaret Bakanlığı
Bu yazıdaki oran, limit ve süreler 16 Ekim 2026 tarihinde yukarıdaki resmî metinlerle karşılaştırılmıştır. Mevzuat değişebilir; uygulama öncesinde güncel metni kontrol edin.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki veya mali tavsiye değildir. Uygulama için resmî metinleri ve güncel mevzuatı kontrol edin ya da uzmanlarımıza danışın.
