Sağlık turizmi teşvikinde doğru sıra şudur: uygunluk ve şirket yapısı, yetki belgesi, Hizmet İhracatçıları Birliği üyeliği ve DYS erişimi, aracı kuruluşlar için kapsama alım, harcama planı ve ön onaylar, belgeleme, süresinde başvuru ve yıllık izleme. Sıra bozulursa harcamalar desteklenmeyebilir.
İçindekiler 8 bölüm
Kısa cevap: doğru sıra nedir?
Sağlık turizmi teşvikinde sonuç çoğu zaman işlerin sırasına bağlıdır. Genelge, aracı kuruluşlarda yalnızca kapsama alım tarihinden sonraki faaliyet ve ödemeleri desteklediği için harcamayı erken yapmak desteği kaybettirebilir. Önerilen sıra:
- Uygunluk ve şirket yapısı
- Yetki belgesi
- Hizmet İhracatçıları Birliği (HİB) üyeliği ve Destek Yönetim Sistemi (DYS) erişimi
- Aracı kuruluşlar için kapsama alım başvurusu
- Harcama planı, limit tablosu ve ön onaylar
- Harcama ve belgeleme
- Süresinde başvuru ve eksik tamamlama
- Yıllık izleme ve toplam sınır kontrolü
Hangi yoldasınız? Sağlık kuruluşu ve aracı kuruluş
| Sağlık kuruluşu | Aracı kuruluş | |
|---|---|---|
| Yetki belgesini veren | Sağlık Bakanlığı | USHAŞ |
| Şirket şartı | – | Şirket şeklinde yapılanma (Genelge md. 5) |
| Kapsama alım | Aranmaz; temel belgeler ilk başvuruda bir defa sunulur (EK-4) | Zorunlu; yalnızca kapsama alım tarihinden sonraki harcamalar desteklenir |
| Acente komisyon desteği | Yararlanıcı odur | Bu destekte yararlanıcı sayılmaz |
| HİB üyeliği | Devlete ait değilse gerekir | Gerekir; kapsama alım uygun bulunduktan sonra da tamamlanabilir |
Hangi gruba girdiğinizi başlangıçta netleştirin; yol haritasının geri kalanı bu seçime göre şekillenir.
12 aylık takvim
| Dönem | Yapılacaklar |
|---|---|
| Ay 0–1 | Uygunluk analizi; şirket yapısı; yetki belgesi için gereksinim listesi (çağrı merkezi, web sitesi, akreditasyon takvimi); mevcut harcamaların dökümü |
| Ay 1–2 | Yetki belgesi başvurusu; HİB üyeliği; DYS erişimi ve elektronik imza/KEP kontrolü; EK-4 belgeleri; aracı kuruluşlarda kapsama alım başvurusu |
| Ay 2–3 | Kalem-limit-süre tablosu; acente için EK-7 başvuruları; yurt dışı birim için organik bağ onayı; etkinlik ve heyet için ön onay takvimi |
| Ay 3–6 | İlk harcamalar ve ilk başvurular; ilk kez istihdamda altı aylık pencere; belge arşivi (fatura, ödeme, hedefleme raporları) |
| Ay 6–12 | Düzenli çeyrek/dönem başvuruları; eksik bildirimlerin 3 ay içinde tamamlanması; birim değişikliklerinin 1 ay içinde bildirimi |
| Yıl sonu / Ocak | Finansal Bilgi Formu (EK-5) ve üçte bir sınırının hesabı; yeni yılın limit güncellemesinin kontrolü |
Adım adım yol haritası
- Uygunluğu doğrulayın. Sağlık kuruluşu mu aracı kuruluş mu olduğunuzu, aracı kuruluşsanız şirket yapınızın Genelge md. 5’e uyduğunu kontrol edin. Hizmetin yurt dışına yönelik olduğundan emin olun.
- Yetki belgesini alın. Sağlık tesisleri Sağlık Bakanlığına, aracı kuruluşlar USHAŞ’a başvurur. Yönetmelik metnine göre uygun bulunan başvuruda belge onaydan itibaren 15 iş günü içinde düzenlenir; eksiklerin 30 iş günü içinde tamamlanması gerekir (süreleri güncel Resmî Gazete metniyle doğrulayın). Ayrıntı: yetki belgesi rehberi.
- HİB üyeliğini ve DYS erişimini tamamlayın. Devlete ait sağlık kuruluşları hariç yararlanıcıların Birliğe üye olması gerekir (Genelge md. 119/13). Aracı kuruluşlarda üyelik, kapsama alımın uygun bulunduğu tarihten sonra da yapılabilir; yine de ilk harcamadan önce tamamlamak en güvenlisidir.
- Kapsama alım başvurusunu yapın (aracı kuruluşlar). Başvuru uygun görülürse kapsama alım tarihinden itibaren yapılan faaliyet ve ödemeler desteklenir (Genelge md. 6). Başvuru onaylanmadan reklam veya personel gideri yapıyorsanız bu harcamaların desteklenmeyeceğini varsayın.
- Harcama planını kurun. Her gideri madde, oran, limit ve süre bakımından bir tabloya yazın; hangi kalemlerin ön onay gerektirdiğini işaretleyin (tanıtım heyeti, özel tanıtım faaliyetleri ve etkinlik katılımında faaliyetten en az bir ay önce; yurt dışı birim için organik bağ onayı harcamadan önce). Hesaplama mantığı için hesaplama örnekleri bölümüne bakın.
- Acente ve personel hazırlığını yapın. Komisyon desteği için acentenin EK-7 listesinde olması gerekir; listeye alınma başvurusunu acenteyle çalışmaya başlamadan önce yapın. Personelde ilk kez istihdam kuralını (ilk başvurudan geriye en fazla 6 ay) ve SGK teşviki ile çakışmayı kontrol edin.
- Harcayın ve belgeleyin. Fatura açıklaması faaliyetin türünü ve içeriğini belirleyebilmeli; belgeler yararlanıcı (veya organik bağlı şirket) adına düzenlenmeli; reklamlarda yabancı dil, aracı kuruluş ibaresi ve yurt dışı hedefleme kanıtı saklanmalıdır.
- Süresinde başvurun ve izleyin. Genel başvuru süresi ödeme belgesinden itibaren 6 aydır; eksik bildirimi 3 ay içinde yanıtlayın. İlk ödeme yılını izleyen ikinci takvim yılından itibaren Finansal Bilgi Formu’nu (EK-5) sunun ve üçte bir sınırını izleyin.
Zamana duyarlı kurallar tablosu
| Kural | Süre / zamanlama | Dayanak |
|---|---|---|
| Genel destek başvurusu | Ödeme belgesinden itibaren 6 ay | Genelge md. 98/1 |
| Hasta ulaşımı | Türkiye’ye girişten 6 ay; giriş kaydı en geç 7 gün içinde | Genelge md. 41, 98/1 |
| Eksik tamamlama | Bildirimden 3 ay (gerekirse 3 ay daha) | Genelge md. 98/3 |
| İlk kez istihdam | İlk başvurudan geriye en fazla 6 ay | Genelge md. 28/3 |
| Tanıtım heyeti, özel tanıtım, etkinlik | Faaliyetten en az 1 ay önce ön onay | Genelge md. 21, 23 |
| Birim değişikliği bildirimi | Değişiklikten itibaren 1 ay | Genelge md. 12 |
| Yıllık izleme | İlk ödeme yılını izleyen 2. takvim yılından itibaren | Genelge md. 8 |
İlk 90 gün için kontrol listesi
- Sağlık kuruluşu mu aracı kuruluş mu olduğunuz yazılı olarak netleşti mi?
- Yetki belgesi için gereksinimler (çağrı merkezi, yabancı dilli web sitesi, akreditasyon/sertifika takvimi) tamam mı?
- HİB üyeliği, DYS erişimi, elektronik imza ve KEP hazır mı?
- Aracı kuruluşsanız kapsama alım yazısı alındı mı; bu tarihten önceki harcamalar ayrıştırıldı mı?
- Reklam içeriklerinde yabancı dil, “aracı kuruluşuz” ifadesi ve “hizmet anlaşmalı sağlık kuruluşlarında verilir” ifadesi var mı?
- Acenteler EK-7 listesinde mi; yurt dışı birimler için organik bağ onayı alındı mı?
- Altı aylık başvuru takvimi (ödeme belgesi tarihlerinden başlayarak) kuruldu mu?
Yıllık döngü: izleme ve limit
Teşvik tek seferlik bir başvuru değil, yıllık bir döngüdür. Her yıl: limitlerin Ocak’taki güncellemesini kontrol edin (md. 43/1), beş yıllık sürelerin hangi kalemde ne zaman başladığını güncelleyin, önceki yıl hizmet ihracatı ve yurt dışı gelirinizin üçte birine göre toplam destek bütçenizi hesaplayın ve Finansal Bilgi Formu’nu zamanında sunun. Geçiş dönemindeki mevcut yararlanıcılar için 10962 sayılı Karar geçiş hükümleri bölümü de gerekir.
Bu yol haritasını sizin adınıza yönetmemizi isterseniz sağlık turizmi teşvik hizmetimiz kapsamında ücretsiz mevcut durum analizi sunuyoruz.
Sık Sorulan Sorular
Teşvik için ilk adım nedir?
Uygunluğun ve yapının netleştirilmesidir: sağlık kuruluşu mu aracı kuruluş mu olduğunuz, aracı kuruluşsanız şirket yapınız ve yetki belgesi. Ardından Hizmet İhracatçıları Birliği üyeliği, DYS erişimi ve (aracı kuruluşlar için) kapsama alım gelir.
Harcamaya ne zaman başlamalıyım?
Aracı kuruluşlarda yalnızca kapsama alım tarihinden sonraki faaliyet ve ödemeler desteklenir; bu nedenle kapsama alım yazısını almadan önce reklam, personel gibi harcamalar yapmayın. Ön onay gerektiren faaliyetlerde onay veya bildirim süresini de bekleyin.
Başvuruyu ne zaman yapmalıyım?
Genel kural olarak ödeme belgesi tarihinden itibaren 6 ay içinde. Hasta ulaşımında süre hastanın Türkiye’ye giriş tarihinden, etkinlik ve heyette faaliyetin bitişinden başlar; istihdam başvuruları en az üçer aylık dönemler itibarıyla yapılır.
Yol haritasında en çok hangi aşama atlanıyor?
Genellikle kapsama alım öncesi harcama yapmak, acentenin EK-7 listesine girmeden komisyon ödemek ve yurt dışı birim için organik bağ onayını harcamadan sonra almaya çalışmak. Üçüncü taraf belgelerinde taraf ayniyeti de sık atlanır.
Teşvik süreci yıllık olarak tekrar eder mi?
Evet. Limitler her Ocak ayında güncellenebilir, beş yıllık süreler ilgili kalemde ilk ödeme belgesinin tarihinden işler ve ikinci takvim yılından itibaren yıllık izleme ve Finansal Bilgi Formu yükümlülüğü başlar.
Kaynaklar ve doğrulama
- 10962 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı: Hizmet İhracatının Tanımlanması, Sınıflandırılması ve Hizmet Sektörlerinin Desteklenmesi Hakkında Karar (RG 27/2/2026, 33181)
- Hizmet Sektörlerinin Desteklenmesine İlişkin Genelge (Bakanlık Onayı: 5/3/2026), Ticaret Bakanlığı
- Uluslararası Sağlık Turizmi ve Turistin Sağlığı Hakkında Yönetmelik (RG 26/4/2025, 32882)
Bu yazıdaki oran, limit ve süreler 16 Ekim 2026 tarihinde yukarıdaki resmî metinlerle karşılaştırılmıştır. Mevzuat değişebilir; uygulama öncesinde güncel metni kontrol edin.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki veya mali tavsiye değildir. Uygulama için resmî metinleri ve güncel mevzuatı kontrol edin ya da uzmanlarımıza danışın.
